Türkiye Cumhuriyeti

OECD Daimi Temsilciliği

Bilgi Notları

Nükleer Enerji Ajansı ve Türkiye, 25.07.2014

II. Dünya Savaşından sonra, Avrupa’nın ekonomik olarak yeniden yapılanması sırasında ortaya çıkan enerji ihtiyacı ve aynı dönemde nükleer enerjinin önemli bir kaynak olduğu görüşünün kuvvetlenmesi sonucunda OEEC (Avrupa Ekonomik İşbirliği Teşkilatı), Şubat 1958’de Avrupa Nükleer Enerji Ajansı’nı (ENEA) kurmuştur. 1972 yılında, Avrupa dışından da üyelerin katılımıyla ENEA’nın ismi, Nükleer Enerji Ajansı (NEA) olarak değiştirilmiştir.

NEA’nın kuruluş kararı OEEC Konseyi tarafından alınmıştır. Konsey kararı NEA’nın statüsünü de belirlemektedir. Sözkonusu Konsey kararı, 1978, 1992 ve en son 1995 yılında yeni ihtiyaçlara göre revize edilmiştir.

1970’li yıllarda, teknolojik ilerlemeler ve nükleer enerjinin kullanımının yeni bir ivme kazanmasıyla NEA bünyesinde çevresel faktörlerin yanısıra özellikle sağlık, güvenlik ve idari konulara da eğilinmeye başlanmıştır. Nükleer enerji alanında yapılan AR-GE çalışmalarının maliyetinin yüksek olması, üye ülkeleri teknolojik işbirliği konusunda müşterek çalışmalara yönlendirmiştir.

Nükleer Enerji Ajansı (NEA) halen Yeni Zelanda, Şili, Estonya ve İsrail haricindeki 30 OECD ülkesi ve OECD’ye katılım sürecindeki Rusya Federasyonu ile birlikte 31 ülkenin nükleer enerji alanında işbirliği yaptıkları, bilgi ve deneyimlerini paylaştıkları önemli bir forumdur (OECD üyesi  Slovenya 2011 yılında,  Rusya Federasyonu ise 01 Ocak 2013 itibariyle NEA’nın tam üyesi olmuştur). Ajansın üyeleri içerisinde, nükleer enerji alanında gerekli mevzuata sahip olup nükleer enerji kullanan ülkeler, nükleer enerji kullanımı aleyhinde milli politikalara sahip ülkeler ve nükleer enerji için yasaklayıcı bir politika gütmemekle birlikte, halen nükleer enerji kullanmayan ülkeler mevcuttur. Ayrıca, üye ülkelerin dışında Avrupa Birliği de NEA çalışmalarına katılmaktadır.

Dünyada nükleer enerjiyi kullanan 31 ülke mevcut olup bunlardan 19 tanesi NEA üyesidir. 2013 yılı sonu itibariyle, OECD ülkelerinde, toplam 322.3 GW (Gigawatt) kapasiteli 364 reaktör işletmede bulunmaktadır.  

2012 sonu itibariyle, OECD ülkelerinde nükleer enerjinin elektrik üretimindeki pay ise % 18.8’dir. NEA Ulusal Eşgüdüm Birimi Türkiye Atom Enerjisi Kurumu’dur.

Temel Yayınlar

· Nuclear Energy Outlook

· Uranium : Resources, Production and Demand (Red Book)

· Nuclear Energy Data (Brown Book)

Web Sitesi : http://www.oecd-nea.org/