Türkiye Cumhuriyeti

OECD Daimi Temsilciliği

Bilgi Notları

Uluslararası Enerji Ajansı ve Türkiye, 25.07.2014

1973-1974 petrol krizi, sanayileşmiş ülkelerin ekonomilerinin gelişimi açısından dış kaynaklı enerjiye ne kadar bağımlı olduklarını anlamalarına neden olmuştur. Bunun sonucu olarak, OECD üyelerinin büyük bir çoğunluğu, petrole bağımlılıklarını azaltmak ve petrol arzında olabilecek ani kesintilere karşı hazırlıklı olmak amacıyla 1974 yılında Uluslararası Enerji Ajansı’nı kurmuşlardır.

Yeni bir uluslararası organizasyonun oluşturulmasının zaman alacağı düşüncesiyle, UEA, OECD bünyesinde “Özerk Ajans” şeklinde kurulmuştur. 18 Kasım 1974 tarihinde imzalanan ve 19 Ocak 1976 tarihinde yürürlüğe giren UEA’nın Kuruluş Anlaşması (Uluslararası Enerji Programı’na dair Anlaşma - Agreement on an International Energy Program-IEP), enerji konularında üyeler arası işbirliğini sağlamak amacıyla hazırlanan ve acil durumlarda petrol bölüşümü sistemi gibi konularda taraf ülkelere bağlayıcı hükümler getiren bir çerçeve anlaşmadır.

1974’ten bu yana “enerji arz güvenliği”, “ekonomik kalkınma” ve “çevresel sürdürülebilirliğin” (3E - Energy security, Economic development and Environmental sustainability) geliştirilmesini teminen 29 (son olarak, Mayıs 2014’de Estonya UEA’nın 29. üyesi olmuştur) üyesine enerji politikalarının oluşturulmasında tavsiyelerde bulunan UEA, temel amacı olan petrol arzı güvenliğinin yanı sıra, enerji konusunun küresel bir boyut kazanmasına da bağlı olarak, çalışma yelpazesini genişletmiş, dünyada enerji istatistiklerinde önde gelen bir kuruluş olmuştur. UEA ayrıca, petrol ve doğal gaz piyasalarının durumuna ilişkin periyodik raporlar hazırlamakta, üye ülkelerin enerji politikalarını düzenli olarak incelemekte, UEA dışı önemli ülkelerin enerji politikalarını da takip etmekte, yeni enerji teknolojileri ve enerjinin iklim değişiklikleri üzerindeki etkileri üzerinde çalışmalar yürütmektedir. UEA’nın temel ilgi alanını petrol oluşturmakla birlikte, son yıllarda doğal gaz ve elektrik arz güvenliği konularının da Ajansın çalışmalarında giderek önemli bir yer edinmekte olduğu görülmektedir.

Türkiye, OECD’nin kurucu üyesi olması nedeniyle UEA’ya da doğrudan üye olmuştur.  Son “Türkiye Enerji Politikaları İncelemesi” 23 Temmuz 2010 günü ülkemizde düzenlenen bir basın toplantısıyla açıklanmıştır. Ülkemizde UEA’nın Ulusal Eşgüdüm Birimi Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığıdır.

UEA’nın  Yönetim Kurulu toplantıları iki yılda bir Bakanlar düzeyinde gerçekleştirilmektedir.  UEA’nın 19-20 Kasım 2013 tarihlerinde düzenlenen Bakanlar Toplantısının başkanlığı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Taner Yıldız tarafından yapılmıştır. Bu toplantıyla Türkiye, kuruluşundan bu yana ilk defa Bakanlar Toplantısının başkanlığı görevini üstlenmiştir.

Temel Yayınlar

· World Energy Outlook

· Energy Policies of IEA Countries

· Energy Technology Perspectives

· Medium-Term Oil Market Report

 . Medium- Term Gas Market Report

. Medium Term Renewable Energy Market Report

. Energy Efficient Market Report

· Natural Gas Information

· Coal Information

· Oil Information

· Renewables Information

· Electricity Information

. Energy Prices and Taxes

. Oil, Gas, Coal and Electricity

· Energy Balances of OECD Countries

· Energy Statistics of OECD Countries

· Energy Balances of Non-OECD Countries

· Energy Statistics of Non-OECD Countries

Web Sitesi : http://www.iea.org